Beyin absesi bakteriya, göbələk və ya protozoaların təsiri nəticəsində yaranmış olan irinin beyində lokal olaraq toplanmasıdır. Bu, ensefalit olaraq başlayıb daha sonradan kapsulla əhatə olunmuş absesə çevrilir.
Absesdən şübhələnildiyi halda xəstə, dərhal təcili olaraq xəstəxanaya göndərilməlidir. Xəstə adətən lokal nevroloji simptomlara malik olur.
Onurğa beynində yarana biləcək yırtıq riski səbəbindən lumbar punksiya məsləhət görülmür.
Etiologiya
Keçirilmiş infeksiyalar və infeksiyaya meyilli hallar, etioloji mülahizələr üçün başlanğıc nöqtə hesab olunur.
İnfeksiyanın yayılması əksər hallarda hematogenik olur, lakin absesin yaranması, həmçinin lokal infeksiyanın yayılmasından da qaynaqlana bilər.
Səbəb olan agentlərə adətən streptokokklar, stafilokokklar aid edilir; qarışıq infeksiyalara sıx - sıx rast gəlinir.
Bir neçə absesin eyni zamanda meydana gəlməsi mümkündür.
Simptomlar
Simptomlar, əsasən absesin beyin toxumasına göstərdiyi yerli təsir nəticəsində yaranır, yəni simptomlar spesifik bölgələrə işarə edir.
İnfeksiya əlamətləri adətən zəif olur və yaxud da heç olmur.
Nevroloji simptomlar adətən proqressivləşir.
Baş ağrısı(77%)
Yorğunluq (65%)
Temperatur (53%)
Şüur səviyyəsində dəyişiklik (53%)
Ürəkbulanma/qusma (51%)
Papilyar staz/papilloödem (39%)
Hemiparez
Epileptik tutmalar (24%)
Disfaziya
Görmə sahəsinin defektləri
Psixiatrik simptomlar
Diaqnoz
Beyin absesinin diaqnozu, simptomlara və beyin parenximasına təsir göstərən xəstəliklərə işarə edən neyroradioloji tapıntılara əsaslanır.
KT, adətən aşağı sıxlıqlı lokal sahələri, dairəvi olaraq gücləndirilmiş haşiyələrlə göstərir. Anomaliya ətrafında şişkinliyə rast gəlmək mümkündür. Beyin absesinin bədxassəli beyin şişindən diferensiasiyası, adətən neyrocərrahi iynə biopsiyasının aparılmasına qədər qeyri - dəqiq olaraq qalır.
Beyin absesinin diaqnostikasında MRT, KT-dən daha həssas funksional diaqnostika metodu sayılır. Kontrast - artırıcı görüntülər diaqnozun dəqiqləşdirilməsində yardımcı ola bilər.
Neyrocərrah tərəfindən iynə aspirasiyası ilə götürülmüş nümunə, dəqiq bakterioloji tədqiqatın aparılmasını və müalicənin planlaşdırılmasını mümkün edir.
Xəstədə absesin formalaşmasına təşviq edən hər bir infeksiya faktoruna və ocağına diqqət yetirilməlidir.
Müalicə
Müalicə seçimi təsirlənmiş orqanizmin növünə görə müəyyən edilir; adətən penisilin G və ya üçüncü nəsil sefalosporinin (seftriakson və ya sefotaksim) metronidazolla kombinasiyası istifadə edilir
Postoperativ və ya post - travmatik hallarda meropenem və vankomisin kombinasiyası istifadə edilə bilər.
Mümkün cərrahi müalicəni (məs, stereotaktik aspirasiya) nəzərə alaraq neyrocərrahla konsultasiyanın aparılması.