| Xəstəliklər və etioloji faktorlar | Ötürülmə yolları | Simptomlar | Diaqnostik nəticələr | Diaqnoz | Müalicə |
|---|---|---|---|---|---|
|
|||||
|
Enli lent qurd (lat. Diphyllobothrium latum, teniarinxoz ''kəpənək qurdu'') |
Çiy şirin su balığı (treska, sıf, burbot) |
Adətən simptomlar olmur, təsadüf hallarda qarın nahiyyəsində narahatçılıq, nadir hallarda pernisioz anemiya |
Meqaloblastik anemiya, qanda B12 vitamininin aşağı miqdarı |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P) |
Niklosamid və ya praziquantel1) |
|
Lentşəkilli qurdlar (Taenia solium, donuz soliteri və T. saginata öküz soliteri) |
Nəcis-bağırsaq |
Adətən simptomlar olmur, lakin T. solium infeksiyası yanaşı gedən simptomlarla müşahidə edilən sistiserkozisə səbəb olur (epilepsiya, digər MSS simptomları; Ekstra-bağırsaq helmintiasisinə nəzər yetirin) |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P) |
Niklosamid və ya praziquantel1) |
|
| Cırtdan teniarinxoz ''kəpənək qurdu'' (Hymenolepis nana, siçan teniarinxozu) |
Adətən simptomsuz olur, lakin abdominal simptomlara səbəb ola bilər, xüsusilə autoinfeksiya (endogen) zamanı |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P) | Praziquantel1) və ya niklosamid1) | ||
| İnsan askaridi (Ascaris lumbricoides, insan həlqəvari qurdu) | Nəcis-torpaq-bağırsaq | Adətən simptomlar olmur, lakin həlqəvari qurdların ağ ciyərə miqrasiyası fazasında qarın ağrılarına və ürəkbulanmaya və həmçinin tənəffüs yolları simptomlarına səbəb ola bilər |
Ağciyərə miqrasiyası fazasında eozinofiliya |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P) | Mebendazol2), albendazol1) və ya ivermestin3) |
| Enterobioz (Enterobius vermicularis, sapvari qurd) | Perianal-dəri-ağız | Uşaqlarda perianal nahiyyədə qaşınma, yuxu pozğunluğu; böyüklərdə adətə demək olar ki, simptomlara təsadüf edilmir |
Perianal nahiyyədən götürülmüş nümunənin mikroskopik analizi zamanı qaraciyərdə qurdun və ya yumurtasının təyini |
Pirvinium və ya mebendazol2), albendazol1) | |
|
Sronqiloidiasis (Strongyloides stercoralis) |
Torpaq-dəri |
Adətən simptomlar olmur. Təsadüf hallarda, xüsusilə hiperinfeksiyalar zamanı yuxarı qarın nahiyyəsində ağrı, ishal, çəki itkisi müşahidə edilir |
Eozinofiliya, səpki (sürfə axını) |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P), serologiya və ya Stronqiloid əkilməsi |
İvermektin3) və ya albendazol1); yaxın əlaqələrin müayinəsi |
| Qarmaqşəkilli qurd (Ancylostoma duodenale və Necator americanus) | Torpaq-dəri |
Adətən simptomlar olmur, lakin yuxarı qarın nahiyyəsində yanğı hissini xatırladan ağrılara, ishala, anemiyaya səbəb ola bilər |
Anemiya |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P) |
Mebendazol2) və ya albendazol1) |
| Tükbaş qurd (Trichuris trichura, tükbaş qurd) | Nəcis-torpaq-bağırsaq |
Adətən simptomlar olmur, lakin abdominal narahatlığa, çəki itkisinə, anemiyaya səbəb ola bilər |
Anemiya |
Nəcisdə yumurta və parazit (O&P) |
Mebendazol2) və ya albendazol1)və ya ivermestin3) |
| Toksokariasis (Toxocara canis və T. catli) | İt \ pişik nəcisi-bağırsaq | Qarın ağrısı |
Eozinofiliya |
Qanda antitel təyini |
Yaxşı sənədləşdirilmiş farmakoterapiya mövcud deyildir |