Əsas səhifə

Çap

Əks əlaqə

İnfo
Uşaqlarda ürək döyüntüsü

Mündəricat

Uşaqlarda ürək döyüntüsü

EBM Klinik protokolları
25.01.2017 • Sonuncu dəyişiklik 25.01.2017
EeroJokinen

Vacibdir

  • Təxminən 100 uşaqdan birində anadangəlmə ürək anomaliyası var.
  • Ən azı hər beşinci uşaqda və bəzən uşaqların yarıdan çoxunda titrəmə səsi eşidilir. (məsələn uşaq qızdırdığı zaman)
  • Sistolik küy olan hər uşağın aortanın daralmasını ölçmək üçün uşağın sağ qolundan və ayağından gələn qan təziqini ölçmək lazımdır.

Anadangəlmə ürək xəstəliklərinin əlamətləri

  • süd əmdiyi zaman yorğunluq, zəif kilo,anormal solğunluq, asan tərləmə və təngənəfəslik (40 / dəq) müşahidə olunan bir körpədə ürək çtışmazlığı ola bilər.
  • Tez-tez əməliyyat tələb edən anadangəlmə ürək pozğunluğuna baxmayaraq uşağın klinik vəziyyəti olduqca normaldır.
  • Yalnız ağızın ətrafında siyanoz, ümumiyyətlə bu bölgədəki bol damarlar yavaş periferal dövran nəticəsində aşkarlanmış tapıntıdır. 
  • Anadangəlmə ürək xəstaliyi ilə əlaqəli uşaq anemiyadan əziyyət çəkmirsə həmişə üzdə və dildə müşahidə olunur.

Sistolik küy 

  • Səbəbsiz küyün səs tonu (səs nümunələri) daha ço titrəkdir. Adətən küy döş qəfəsinin sol tərəfindəki qabırğaların arasında hiss olunur.  Dayananda daha az eşidilir. 
  • Ventrikulyar septal qüsur; (səs nümunələri )küy şəkilində müşahidə olunur.Dərhal ilk ürək səsi ilə başlayır ikincisi ilə bitir.Səs tez tez fit çalır. səslənən maksimum punktum 3-4 -cü qabırğaların arasındakı boşluqda yaranır.
  • Atrial septal qüsur (səs nümunələri) maksimum punktum ikinci və ya üçüncü yerdədir, yəni sol tərəfdəki boşluqda. İkinci ürək səsi sona çatdıqda parçalanır. bəzən pulmonik (ağciyər aid) bölgədə əlavə zəif küy eşidilir. EKQ sağ qolun qismən bir hissəsini göstərir.
  • Ürəkdə küy sternumun sağ tərəfində daha çox səslənir və bu  biskuspid aorta qapağının və ya aorta darlanmasının işarəəsidir. (səs nümunələri) 
  • Sonuncusu boyuna yayılır. Ekokardioqrafiya göstərir.
  • Ağciyər daralması nəticəsində yaranan səs-küy (səs nümunələri) bir ACD və ya fizioloji boşalma səsi ilə əlaqəli tondan daha kəskindir. Arxada da küy eşiilə bilər.
  • Aorta daralması qəbul edilməzdən  əvvəl heç bir sistolik küy fizioloji olaraqq qiymətləndirilməməlidir. Femur nəbzlərinin palpasiyası ilə yanaşı qan təzyiqini sol qol,budda ( sfiqmomanometrlə)və ayaqda (osilometrik cihaz)  ölçmək lazımdır. Normalda tipik qan təzyiqi ən azı qolda olduğu kimi ayaqdada yüksəlməlidir. Aortanın daralmasından yaranan küy  ümumiyyətlə onurğanın sol tərəfində asanlıqla eşidilir(səs nümunələri). Ürək çatışmazlığı olan bir körpədə ürəyində küy çətinliklə eşidilə bilər.
  • Fizioloji küy istisna bir haldır.

Sistolda və diyastolda küy 

  • Diastolda eşidilən küy nadir hallarda səbəbsiz olur. Venuz küyü yeganə xoşxassəli diastolik küydür. Bu yumşaq küy həm sistolda həm də körpücük sümüyünün altında diastolda daha çox sağ tərəfdə eşidilir. Çənə sümükləri sıxıldıqda, baş fırlananda və yauşaq yatarkə küy yox olur.
  • Yetkinlərdə və xəstə uşaqlarda bütün diastolik küylər bir mütəxəssis tərəfindən əlavə müayinə olunmalıdır.
  • Duktus arterios damarı sistolda eşidilən küyə səbəb olur (səs nümunələri) və ikinci ürək döyüntüsündən sonrada eşidilməyə davam edir. maksimum punktum köprücük sümüyünün altındadır. Kiçik bir  PDA( duktus arterior damar) ağciyər bölgəsində döyüntüyə səbəb ola bilər.

İlk dəfə küy eşitdikdə nə etməli.

  • şəkilə bax.
  • I/VI dərəcəli sakit eşidilən küylər istisna olmaqla,digər hallarda valideynlərə bildirilməlidir. döyüntü zamanı eşidilən bir səs küy, ümumiyyətlə digər hallarda eşidilən fizioloji boşalmadır.
  • Bu səbəbdən infeksiya zamanı eşidilən bir küy narahatçılığa əsas vermir.Uşağın ürəyni növbəti dəfə dinləməklə bağlı valideynlə razılaşmaq kifayətdir. Bu bir istisna haldırki, daha çox 1-2 aylıq körpələrdə ürəkdəki küy ciddiyə alınmalıdır. 
  • Küy barədə şikayətlərinizi bildirdiyiniz zaman səbəbsiz küyün çox yayıldığını və normal qan təzyiqi olan uşaqda aorta daralmasının istisna hal olduğunu unutmayın.
  • Ürək çatışmazlığından şüpələnirsinizsə uşağı sonraki müayinələrə göndərmək lazımdır.
    • "Ürəkdə deşik" kimi terminlər işlədilməməlidir. ürək cərrahiyyəsi ilə bağlı şərhlər də edilməməlidir.
    • Əgər kifayət qədər açıq səbəblərə ehtiyac yoxdursa, fiziki fəaliyyət üçün heç bir məhdudiyyət verilmir.
  • Əgər uşağın sağlamlıq vəziyyəti yaxşıdırsa və ürrək qüsuru istisna olunursa ,sonrakı müayinələr üçün müraciət etmək lazım deyil. Bu uşaqları normal uşq poliklinikalarında yoxlnışa aparıla bilər. Bununla birlikdə, əhəmiyyətli ürək qüsurlarının əksəriyyəti uşaq dünyaya gəldiyindən sonrakı ilk aylarda aşkar edilir. Buna görə, körğə vaxt eşidilən küylər yaxşı araşdırılmalıdır.

Endokardit üçün profilaktika

  • Endokardit üçün profilaktikası üçün tövsiyyələr bax.
  • Endokarditin qarşısını almaq üçün bir damla mikrob əleyhinə dərmanlar, yatrogenik müvəqqəti bakteremiya ilə nəticələnən selikli qişaların boşalmasına səbəb olan bir prosedur ilə birlikdə verilir.Anadangəlmə ürək xəstəliyi olan insanlarda antimikrobiyal terapiyanın əsas qaydaları bütün digər insanlarda olduğu kimi eyni deyil.
  •  Endokardit profilaktikası yalnız bir ürək qapağı protezi, protez materiala bitişik siyanotik ürək qüsuru, turbulans olan və ya əvvəlki endokardit keçmiş xəstələrə verilir. Digər ürək qüsurlarında endokardit profilaktikasına ehtiyac yoxdur. Ürək qüsuru olan uşaqlarda və yeniyetmələrdə diqqətli diş müalicəsi çox vacibdir.