Əsas səhifə

Çap

Əks əlaqə

İnfo
Dyspareunia in women

Mündəricat

Dyspareunia in women

EBM Klinik protokolları
02.07.2018 • Sonuncu dəyişiklik 18.09.2018
PäiviHärkki

Qadınlarda disparuniya

Ümumi müddəalar

  • Disparuniyanın (cinsi əlaqə zamanı ağrı) bir çox səbəbi ola bilər və fiziki və psixoloji cinsi problemlərə yol aça bilər. Müalicə bunun səbəbinin hədəf alır.

Simptomlar

  • Cinsi əlaqə vulval bölgəsində səthi ağrıya və ya vajinada və pelvik səthdə dərin ağrıya səbəb ola bilər.
  • Cinsi əlaqə zamanı ağrı yaşana bilər və ya əlaqədən sonra ağrı və yanma hissi meydana gələ bilər. Ağrı, cinsi əlaqənin tamamilə qarşısını alacaq qədər güclü ola bilər.

Səbəblər

  • Səthi ağrı
    • Vulvodiniya
    • Vulvar dərinin vəziyyəti də adətən qaşınma ilə əlaqələndirilir.
      • Liken sklerozus: ağ ləkələr, cildin incəlməsi (və ya cızılma səbəbiylə dərinin qalınlaşması), yaralar
      • Liken planus: çəhrayı-bənövşəyi, parlaq ləkələr
    • Vulvovaginit
    • Cinsi yolla keçən xəstəliklər
    • Kondiloma
    • Mukus membranların atrofiyası
    • Epizyotomi yara
  • Dərin (şiddətli) ağrı
    • Endometrioz, adenomiyoz
    • Vaginizm
    • Pelvik orqanın iltihab xəstəliyi
    • Vaginal cərrahiyyə izləri
    • Cinsi zorakılıq (zorlama, təcavüz)
    • İnterstisial sistit, iltihablı bağırsaq xəstəliyi

Diaqnoz

  • Ağrının yerini müəyyənləşdirmək üçün xarici cinsiyyət orqanının diqqətli müayinəsi və ginekoloji müayinəyə müraciət etmək lazımdır.
  • İnfeksiya şübhəsi varsa, servikal smear testi də daxil olmaqla nümunələr və laboratoriya müayinələri göstərilir.
  • Cinsi zorakılıq və ginekoloji olmayan səbəblər diqqətli sıralama ilə aradan qaldırılmalıdır.

Müalicə

  • Səbəbə görə
  • İnfeksionlu xəstəliklər və dəri vəziyyətləri orqanizmə görə müalicə olunur. Liken sklerozus and Liken planus güclü kortikosteroid kremi ilə müalicə olunurlar.
  • Vulvodiniyanın müalicəsi maya infeksiyasına qarşı profilaktik müalicədən, oral kontraseptivləri müvəqqəti olaraq dayandırmaqdan, ağrıya dözüm həddini artıran dərmanlardan və ehtiyac olduqda əməliyyatdan ibarətdir.
  • Vaginizm ilə əlaqəli pelvik qatının əzələ gərginliyi fizioterapiya ilə yaxşılaşdırıla bilər.
  • Vagina və vulvadakı hər hansı bir keloid yara izini aradan qaldırmaq üçün cəhd edilməlidir.
  • Selikli qişaların quruması və atrofiyası oral kontraseptiv istifadəsi və ya menopauzayla əlaqələndirilir.
    • Fərqli kontraseptiv (doğum kontrolu) həb sınana bilər və ya dərman qəbulu bir müddət dayandırılıb, sürüşkən kremlərdən və zəruri hallarda topikal estrogen məhsullarından da istifadə edilə bilər.
    • Menopauzada topikal oestriol vaginal krem və vaginal süpozituarlar (reseptsiz məhsullar), və ya oestradiol vaginal tablet və halqalar (reseptli və ya reseptsiz). Penetrasiyanı asanlaşdırmaq üçün sürtkü yağlarından (sürüşkənləşdirici) istifadə edilə bilər.
  • Bəzi prezervativlər selikli qişaları qıcıqlandıra bilər, belə hallarda fərqli metodlar tətbiq olunmalıdır. Lateks allergiyası ilk dəfə prezervativ istifadəsi ilə ortaya çıxa bilər.
  • Endometrioz və ya adenomiyoz müalicə hormonal və ya cərrahi üsullardır.
  • Uterusun (uşaqlıq) arxasında və ya rektovaginal hissədə dərin endometrioz lezyonları, adətən cinsi əlaqə zamanı dərin vaginal ağrılara səbəb olur; Lezyonların cərrahi yolla çıxarılması vəziyyətin yaxşılaşmasına səbəb olacaqdır.

Əlaqəli mənbələr